• خواندن
  • نمایش تاریخچه
  • ویرایش
 

شنگ

ذخیره مقاله با فرمت پی دی اف


شنگ šeng ، گیاهی علفی و دوساله از تیره کاسنیان است که در ایران به‌ویژه در نواحی البرز، شمیران و غرب کشور می‌روید.
این گیاه در طب سنتی با نام‌هایی چون «ذنب‌الخیل» و «آلاشنگ» شناخته می‌شود.
ارتفاع آن بسته به شرایط محیطی متفاوت است و دارای برگ‌های نواری‌شکل و گل‌های زرد زبانه‌ای است.
ترکیبات شیمیایی آن شامل ویتامین‌ها (A، B، C)، اینولین، مواد معدنی و نشاسته است.
شنگ در طب سنتی دارای طبیعت سرد و خشک بوده و برای تقویت معده، درمان زخم معده، تصفیه کبد، تنظیم قند خون و تسکین رماتیسم به‌کار می‌رود.
این گیاه بیشتر به صورت سبزی خام مصرف می‌شود و بی‌خطر است.
اما در افراد با کلیه‌های ضعیف ممکن است ایجاد عارضه کند، لذا مصرف آن با عناب توصیه شده است.

[ویرایش]

۱ - معرفی شنگ


شنگ گیاهی علفی و دوساله که در مناطق مرطوب، کنار جاده‌ها، علفزارها و زمین‌های رُسی می‌روید.
این گیاه که در طب سنتی با نام‌های لحیةالتیس، ذنب ـ الخیل، اسلیخ و آلاشنگ شناخته می‌شود.
در ایران در دامنه‌های البرز و بلندی‌های شهرستان شمیران و مناطق غربی کشور می‌روید.
[ویرایش]

۲ - ویژگی‌های ظاهری


بلندی گیاه شنگ در شرایط مناسب به حدود ۸۰ سانتی‌متر و در شرایط و زمین نامناسب به حدود ۱۵ سانتی‌متر می‌رسد.
ریشه این گیاه، دوکی‌شکل سفید و مایل به رنگ زرد است.
برگ‌های آن باریک، دراز، نواری‌شکل و به رنگ سبز تیره‌اند و گل‌های زردرنگ و زبانه‌ای آن در فصل تابستان ظاهر می‌شوند.
میوه شنگ به رنگ خاکستری است، در انتهای آن یک دسته تار سفید مایل به بنفش وجود دارد و دانه‌های آن نیز قهوه‌ای‌رنگ و دراز است.
[۱] بیرونی، ابوریحان، الصیدنة، به کوشش عباس زریاب تهران، ۱۳۷۰ ش، ص۵۵۵.
[۲] نفیسی، علی‌اکبر، پزشکی‌نامه، تهران، ۱۳۵۵ ش، ص۵۱۶.
[۳] میرحیدر، حسین، معارف گیاهی، تهران، ۱۳۷۴ ش، ج۱، ص۱۵۱-۱۵۲.
[۴] خوش‌بین، سهراب، گیاهان معجزه‌گر، معرفی ۲۵۰ گیاه دارویی، تهران، ۱۳۸۹ ش، ج۲، ص۲۷۸.

[ویرایش]

۳ - ترکیبات شیمیایی


گیاه شنگ از نظر ترکیبات شیمیایی، دارای مواد نشاسته‌ای، کلسیم، فسفر، پتاسیم، ویتامین‌های A، B، C و اینولین است.
[ویرایش]

۴ - خواص دارویی


در طب گیاهی افزون بر برگ‌های تازه‌ی این گیاه، جوشانده و تنتور شنگ نیز مورد استفاده قرار می‌گیرد.
از دیدگاه طب سنتی، شنگ دارای طبیعتی سرد و خشک است.
[۵] ابن‌سینا، قانون، ترجمه عبدالرحمان شرفکندی، تهران، ۱۳۷۰ ش، ج۲، ص۲۰۱.
[۶] میرحیدر، حسین، معارف گیاهی، تهران، ۱۳۷۴ ش، ج۱، ص۱۵۲-۱۵۳.
[۷] خوش‌بین، سهراب، گیاهان معجزه‌گر، معرفی ۲۵۰ گیاه دارویی، ج۲، ص۲۷۸- ۲۷۹، تهران، ۱۳۸۹ ش.

===خواص گوارشی==
• تقویت‌کننده‌ی معده و دستگاه گوارش؛
• برای درمان زخم معده مؤثر است؛
• ادرارآور است؛
• کبد را تمیز می‌سازد؛
• آب و سموم جمع‌شده در بدن را خارج می‌کند؛
• اشتهاآور است؛
• خون‌دماغ را برطرف می‌کند؛
• موجب التیام زخمهای رحم می‌شود.
[۸] جرجانی، اسماعیل، ذخیره خوارزمشاهی، به کوشش محمدرضا محرری، تهران، ۱۳۸۲ ش، ج۳، ص۹۸.
[۹] میرحیدر، حسین، معارف گیاهی، تهران، ۱۳۷۴ ش، ج۱، ص۱۵۲،.
[۱۰] خوش‌بین، سهراب، گیاهان معجزه‌گر، معرفی ۲۵۰ گیاه دارویی، تهران، ۱۳۸۹ ش، ج۲، ص۲۸۰.


۴.۱ - خواص پوستی و عفونی


• همچنین برگ، گل شنگ برای بهبود زخم‌ها و رفع عفونت مفید است و عفونت گوش را نیز برطرف می‌کند.
• ترکیب گل این گیاه با موم برای التیام سوختگی مفید است؛
[ویرایش]

۵ - خواص دیگر


• خلط‌آور است؛
• قند خون را تنظیم می‌کند و برای بیماران دیابتی سودمند است؛
• درد رماتیسم را نیز تسکین می‌دهد.
[۱۱] عقیلی علوی شیرازی، محمدحسین، مخزن الادویة، تهران، ۱۳۷۱ ش، ص۷۸۶.
[۱۲] ابن‌سینا، قانون، ترجمه عبدالرحمان شرفکندی، ج۲، ص۲۰۱، تهران، ۱۳۷۰ ش.
[۱۳] رازی، محمد بن زکریا، الحاوی، ترجمه سلیمان افشاری‌پور، تهران، ۱۳۸۴ ش، ج۲۱، ص۲۸۷.
[۱۴] خوش‌بین، سهراب، گیاهان معجزه‌گر، معرفی ۲۵۰ گیاه دارویی، تهران، ۱۳۸۹ ش، ج۲، ص۲۸۰.
[۱۵] میرحیدر، حسین، معارف گیاهی، تهران، ۱۳۷۴ ش، ج۱، ص۱۵۲.

[ویرایش]

۶ - نحوه مصرف


شنگ به عنوان سبزی خوراکی به صورت خام استفاده می‌شود.ه‌ی
[ویرایش]

۷ - نکات احتیاطی


گیاه بی‌خطری است، اما مصرف آن برای کسانی که کلیه ضعیفی دارند ممکن است موجب عوارضی شود.
از این رو، برای جلوگیری از آن بهتر است شنگ با عناب استفاده شود.
[۱۶] خوش‌بین، سهراب، گیاهان معجزه‌گر، معرفی ۲۵۰ گیاه دارویی، تهران، ۱۳۸۹ ش، ج۲، ص۲۸۱.
[۱۷] میرحیدر، حسین، معارف گیاهی، تهران، ۱۳۷۴ ش، ج۱، ص۱۵۳.

[ویرایش]

۸ - پانویس

 
۱. ↑ بیرونی، ابوریحان، الصیدنة، به کوشش عباس زریاب تهران، ۱۳۷۰ ش، ص۵۵۵.
۲. ↑ نفیسی، علی‌اکبر، پزشکی‌نامه، تهران، ۱۳۵۵ ش، ص۵۱۶.
۳. ↑ میرحیدر، حسین، معارف گیاهی، تهران، ۱۳۷۴ ش، ج۱، ص۱۵۱-۱۵۲.
۴. ↑ خوش‌بین، سهراب، گیاهان معجزه‌گر، معرفی ۲۵۰ گیاه دارویی، تهران، ۱۳۸۹ ش، ج۲، ص۲۷۸.
۵. ↑ ابن‌سینا، قانون، ترجمه عبدالرحمان شرفکندی، تهران، ۱۳۷۰ ش، ج۲، ص۲۰۱.
۶. ↑ میرحیدر، حسین، معارف گیاهی، تهران، ۱۳۷۴ ش، ج۱، ص۱۵۲-۱۵۳.
۷. ↑ خوش‌بین، سهراب، گیاهان معجزه‌گر، معرفی ۲۵۰ گیاه دارویی، ج۲، ص۲۷۸- ۲۷۹، تهران، ۱۳۸۹ ش.
۸. ↑ جرجانی، اسماعیل، ذخیره خوارزمشاهی، به کوشش محمدرضا محرری، تهران، ۱۳۸۲ ش، ج۳، ص۹۸.
۹. ↑ میرحیدر، حسین، معارف گیاهی، تهران، ۱۳۷۴ ش، ج۱، ص۱۵۲،.
۱۰. ↑ خوش‌بین، سهراب، گیاهان معجزه‌گر، معرفی ۲۵۰ گیاه دارویی، تهران، ۱۳۸۹ ش، ج۲، ص۲۸۰.
۱۱. ↑ عقیلی علوی شیرازی، محمدحسین، مخزن الادویة، تهران، ۱۳۷۱ ش، ص۷۸۶.
۱۲. ↑ ابن‌سینا، قانون، ترجمه عبدالرحمان شرفکندی، ج۲، ص۲۰۱، تهران، ۱۳۷۰ ش.
۱۳. ↑ رازی، محمد بن زکریا، الحاوی، ترجمه سلیمان افشاری‌پور، تهران، ۱۳۸۴ ش، ج۲۱، ص۲۸۷.
۱۴. ↑ خوش‌بین، سهراب، گیاهان معجزه‌گر، معرفی ۲۵۰ گیاه دارویی، تهران، ۱۳۸۹ ش، ج۲، ص۲۸۰.
۱۵. ↑ میرحیدر، حسین، معارف گیاهی، تهران، ۱۳۷۴ ش، ج۱، ص۱۵۲.
۱۶. ↑ خوش‌بین، سهراب، گیاهان معجزه‌گر، معرفی ۲۵۰ گیاه دارویی، تهران، ۱۳۸۹ ش، ج۲، ص۲۸۱.
۱۷. ↑ میرحیدر، حسین، معارف گیاهی، تهران، ۱۳۷۴ ش، ج۱، ص۱۵۳.

[ویرایش]

۹ - منبع


• بنی جانی، علیرضا، مرکز دائرة المعارف بزرگ اسلامی، دانشنامه تهران بزرگ، برگرفته از مقاله «شنگ»، ص۱۱۱۵.    


رده‌های این صفحه : دانشنامه تهران بزرگ | گیاهان دارویی
جعبه ابزار