دزددره
ذخیره مقاله با فرمت پی دی اف
دزددره dozd-darre، واقع در شمال
روستای ایرا، یکی از درههای مهم منطقه است که در سینهکش جنوبی
کوه سیاهپلاس قرار دارد.
این دره که از
گردنه سیرکسر تا
کوه فیلزمین کشیده شده است.
به دلیل شیب ملایم و وجود آبهای جاری، پوشش گیاهی مناسبی دارد.
در گذشته، به دلیل ناامنی و وجود دزدان، این دره به عنوان یک مسیر پرخطر برای مسافران شناخته میشد.
دزددره دارای حدود ۳۶۰۰ متر طول و اختلاف ارتفاعی حدود ۴۰۰ متر است و ویژگیهای خاصی چون مارپیچ بودن در ناحیه میانی آن دارد.
دسترسی به این دره از روستای ایرا ممکن است و کوهنوردان از نقاط مختلف نیز میتوانند به آن دسترسی پیدا کنند.
پیمایش در دزددره نسبتاً آسان است و امکان دسترسی به کوههای مختلف منطقه از طریق آن وجود دارد.
[ویرایش]
دزد دَرِه درهای که در شمال روستای ایرا واقع است.
این دره حدود ۶۰۰‘ ۳ متر درازا دارد و اختلاف بلندی دو نقطه آغازین و پایانی آن حدود ۴۰۰ متر است.
[ویرایش]
در سمت شمال روستای ایرا دو دره در کنار یکدیگر در سینهکش جنوبی کوه سیاهپلاس وجود دارد که آبریز آنها از شمال به جنوب است:
• دره اول که
لالکرود نام دارد، در مجاورت روستای ایرا واقع شده، و
رودخانه لارک یا لارکرود یا لالکرود در آن جریان دارد.
یکی از مهمترین چشمههای این دره، قورقوری نام دارد و نسبتاً پرآب است.
• دره دوم که در سمت غرب دره نخست و در مجاورت گردنه سیرکسر واقع است، دزددره نامیده میشود.
دزددره از گردنه سیرکسر تا کوه فیلزمین کشیده شده است.
[ویرایش]
این دره نسبتاً تنگ و گذر از آن دشوار است، اما به سبب ارتفاع کمتر نسبت به راه کوهستانی و برفگیری که از
روستای جورد و ایرا به دشت لار میرفت.
شیب ملایم این دره و وجود کوههای نسبتاً بلند در سمت چپ آن سبب شده است تا این دره پرآب و دارای پوشش گیاهی مناسبی باشد.
یکی از ویژگیهای این دره مارپیچ بودن و قوسدار بودن آن در ناحیه میانی آن است که زیبایی خاصی به این دره داده است.
[ویرایش]
در گذشته مسافران ترجیح میدادند که از این راه استفاده کنند، اما در مواقع ناامنی، آشوب راهزنان و دزدان در این دره کمین میکردند و مسافرانی را که بهسبب فتنهها مجبور بودند از کورهراهها و راههای فرعیگذرکنند، غارت میکردند.
نزدیکی دزددره به راه قوشخانه (راهی که از ایرا و جورد به دشت لار میرفت).
راه
لواسان بزرگ به دشت لار که از
گردنه لواسان و
گُلسرداب میگذشت.
در این راه موجب میشد که یاغیان افراد خود را به گردنههای یادشده بفرستند و پس از درگیری و غارت اموال مسافران، به پناهگاه خود در دزددره بازگردند.
مأموران و نیروهای حکومتی نیز بهسبب وضعیت طبیعی دزددره که بسیار باریک و سختگذر بود و قابلیت پرداختن به عملیات نظامی را نداشت، قادر به برخورد جدی و قلعوقمع دزدان نبودند.
در چنین شرایطی دزدان حتى به روستاها و شهرها نیز دستاندازی میکردند.
[ویرایش]
ورود به دزددره از روستای ایرا میسر است، اما کوهنوردان از دیگر نقاط نیز به بخشهای مختلف این دره دسترسی مییابند.
راهپیمایی در این دره اگر از مسیر سمت چپ رودخانه و سینهکش یال چپ آن صورت گیرد، نسبتاً آسان است و حدود یک تا یک ساعت و نیم زمان نیاز دارد.
از راه دزددره میتوان به کوههای فیلزمین،
لالکرود، سیاهپلاس و دشت لار دسترسی یافت.
[ویرایش]
•
یاسینی، مجید، پازوکی طرودی، ناصر، دانشنامه تهران بزرگ، مرکز دائرة المعارف بزرگ اسلامی، برگرفته از مقاله «دزددره»، ص۸۷۸.
