|
| ||||||||||||||||||||||||||
فروزانفر، خانه xāne-ye forūzān-far، در نیاوران تهران واقع است. یک خانه ییلاقی به مساحت ۱۵۰۰ متر مربع و زیربنای ۳۰۰ متر مربع است که در اوایل دههی (۱۳۳۰ هـ.ش) ساخته شد. این خانه دارای دو ساختمان جداگانه است؛ بنای اصلی در شمال باغ با دو طبقه، شامل اتاقها، ایوان، آبانبار و محوطهای با درختان میوه و استخر باغی. در این خانه، برخی از آثار مهم فروزانفر چون زندهبیدار و شرح احوال عطار تألیف شد. پس از درگذشت وی، خانه به باغبان آن واگذار و در نهایت در سال (۱۳۸۱ ش) به فروش رسید. این بنا تا سال ۱۳۸۸ همچنان به شکل اولیه خود حفظ شده است. [ویرایش] ۱ - معرفی خانه فروزانفرخانه فروزانفر خانهای ییلاقی متعلق به بدیعالزمان فروزانفر است. این خانه به مساحت ۵۰۰‘۱ مـ۲ و زیـربنـایی در حدود ۳۰۰ مـ۲ در محله نیاورن، کوچه آسایش (شهید ابراهیمی کنونی) واقع شده است. خانهی اصلی بدیعالزمان فروزانفر که آن را به کمک اندوختهی همسرش خریده بود، در خیابان بهار شیراز، کوچهی صارم قرار داشت. [ویرایش] ۲ - تاریخچه خرید و ساختفروزانفر در اوایل دههی (۱۳۳۰ هـ.ش) زمین نیاوران را نیز خریداری و ساختمانی در آن برای اقامت تابستانی خود و خانوادهاش بنا کرد. منطقهی نیاوران در آن زمان هنوز به شهر تهران متصل نشده بود. به سبب برخورداری از آب و هوایی خوش و دلپذیر مکان مناسبی برای اقامت تابستانی فروزانفر به شمار میآمد. [۱]
احوال و آثار بدیعالزمان فروزانفر، به کوشش علیرضا پوررفعتی، تهران، ۱۳۸۳ ش، ص۴۷-۴۸و ۵۰.
[۲]
فروزانفر، بدیعالزمان، مجموعه اشعار، به کوشش عنایتالله مجیدی، صفحه پایانی کتاب، تصویر، تهران، ۱۳۶۸ ش.
[ویرایش] ۳ - ویژگیهای معماری بناخانهی بدیعالزمان فروزانفر دارای دو ساختمان جدا از هم است که یکی در شمال باغ و دیگری در جنوب آن واقع شده است. ساختمانی که فروزانفر در آن سکونت داشت، در شمال باغ قرار دارد و در دو طبقه ساخته شده است. طبقهی اول این ساختمان از دو اتاق و یک هال تشکیل شده است. این طبقه به وسیلهی یک راهپله از داخل به طبقهی دوم متصل میشود. طبقهی دوم نیز دارای دو اتاق است که بیشتر برای استراحت از آنها استفاده میشده است. همچنین این ساختمان مشتمل بر آبانبار و نیز ایوانی است که در ابتدای در ورودی این ساختمان قرار دارد. [ویرایش] ۴ - محوطه و فضای سبزاین خانهی ییلاقی دارای درختان زیادی است که بیشتر آنها را درختانی از قبیل گردو، گیلاس و خرمالو تشکیل میدهند. یک حلقه چاه ۴۵ متری در شمال باغ وجود دارد که در گذشته از آب آن برای مصارف خانگی و پختوپز استفاده میشد. در وسط باغ نیز استخر کم عمقی وجود دارد که آب آن به وسیلهی جویی که از قنات حاجی سرچشمه میگرفت، تأمین میگردید و برای آبیاری درختان باغ از آن استفاده میشد. [ویرایش] ۵ - فعالیتهای فروزانفر در این خانهفروزانفر در این محل، کار تألیف برخی از آثار خود را به پایان رساند. که آثارش عبارتند از: • زندهی بیدار (۱۳۳۴ هـ.ش)؛ • جزوهی اول دیوان کبیر ( کلیات شمس) (۱۳۳۶ هـ.ش)؛ • شرح احوال و نقد و تحلیل آثار شیخ عطار نیشابوری (۱۳۴۰ هـ.ش). [۳]
احوال و آثار بدیعالزمان فروزانفر، به کوشش علیرضا پوررفعتی، تهران، ۱۳۸۳ ش، ص۴۸.
فروزانفر در پایان هر یک از این آثار به تألیف آنها در روستای نیاوران اشاره میکند. [ویرایش] ۶ - سرنوشت خانهپس از درگذشت بدیعالزمان فروزانفر در (۱۳۴۹ هـ.ش) همسر او خانـهی ییلاقی نیاوران را به سیدیدالله فاطمی ــ باغبان آنجا ــ سپرد. بعد از درگذشت همسر فروزانفر در (۱۳۶۳ هـ.ش) فاطمی با وجود فشارهای زیادی که در آن هنگام برای تصاحب املاک بدون صاحب وارد میشد، توانست با پیگیریهای مداوم، این خانه را حفظ کند. پس از درگذشت فاطمی در سال (۱۳۸۱ هـ.ش) فرزندان فروزانفر پس از بازگشت به ایران، خانهی پدری خود را فروختند. در حال حاضر سال (۱۳۸۸ هـ.ش)، این خانه به همان شکل پیشین خود باقی مانده است. [۴]
فاطمی، مسعود (فرزند سید یدالله فاطمی)، مصاحبه با مؤلف، ۱۹ / ۱۲ / ۱۳۸۸ ش.
[ویرایش] ۷ - پانویس
[ویرایش] ۸ - منبع• فاطمی، امیرحسین، مرکز دائرة المعارف بزرگ اسلامی، دانشنامه تهران بزرگ، برگرفته از مقاله «خانه فروزانفر»، ص۱۲۱۹. ردههای این صفحه : بناهای تاریخی تهران | دانشنامه تهران بزرگ
|
||||||||||||||||||||||||||
