• خواندن
  • نمایش تاریخچه
  • ویرایش
 

حکیم الهی لواسانی

ذخیره مقاله با فرمت پی دی اف



حکیم‌الٰهی لواسانی \ hakīm elāhī-ye lavāsānī\، یا حکیم‌الٰهی (میرزا شمس‌الدین، ۱۲۵۲–۱۳۳۶ هـ.ق/ ۱۸۳۶–۱۹۱۸ م) از علمای برجسته‌ی دینی، فلاسفه و ریاضی‌دانان عصر قاجار بود.
او در خانواده‌ای علمی در لواسان متولد شد.
در سبزوار نزد حاج ملاهادی سبزواری تحصیل کرد.
پس از بازگشت به تهران، به تدریس و ترویج حکمت و علوم عقلی پرداخت و از جایگاه والایی در میان علما و مردم برخوردار بود.
وی سرانجام در ۸۴ سالگی درگذشت و در گورستان صفاییه، نزدیک مزار ابن‌بابویه دفن شد.

[ویرایش]

۱ - معرفی حکیم الهی لواسانی



حکیم الهی لواسانی یا حکیم‌الٰهی ثانی، میرزا شمس‌الدین (۱۲۵۲-۱۳۳۶ هـ.ق/ ۱۸۳۶- ۱۹۱۸ م)، عالم دینی، ریاضی‌دان، حکیم، فیلسوف و از بزرگان لواسان بود.
از آغاز زندگی او آگاهی چندانی در دست نیست.
وی فرزند میرزا محمدجعفر ملقب به حکیم‌الٰهی اول است.
[ویرایش]

۲ - خاندان و تبار علمی



وی از خاندان مشهور سادات‌اخوی ساکن در لواسان به‌ شمار می‌رفت.
[۱] آقابزرگ طهرانی،محمد محسن، طبقات اعلام الشیعة، قرن ۱۴ ق، نجف، ۱۳۷۵ ق/ ۱۹۵۶ م، ج۱، ص۸۴۵.

[ویرایش]

۳ - تحصیلات و استادان



حکیم‌الٰهی ثانی حکیمی بزرگ و از شاگردان طراز اول حاج ملا هادی سبزواری در سبزوار بود و در علم کلام، حکمت و ریـاضی مهـارتی خاص داشت.
[ویرایش]

۴ - بازگشت به تهران و فعالیت علمی



پس از پایان تحصیل در (۱۲۷۶ هـ.ق/ ۱۸۵۹ م) از سبزوار به تهران مراجعت کرد و سپس به تدریس مشغول شد.
[۲] ایزدگشسب، اسدالله، شمس التواریخ، به‌کوشش عبدالباقی ایزدگشسب، تهران، ۱۳۴۵ ش، ص۵۸.
[۳] تربیت، به‌کوشش محمدحسین فروغـی (۱۳۱۶ ق، شم‌ ۱۲۹)، کتابخانه ملی جمهوری اسلامی ایران، تهران، سازمان پژوهش و برنامه‌ریزی آموزشی، ج ۱ (شم‌ ۱-۲۱۱)، ص۵۱۵.
[۴] قزوینی، محمد، «وفیات معاصرین»، یـادگار، تهـران، ۱۳۲۵ ش، س ۳، شم‌ ۵، ص۳۹.
[۵] بامداد، مهدی، شرح حال رجال ایران، تهران، ۱۳۴۷ ش، ج۲، ص۱۵۲.

از شاگردان او می‌توان به شیخ محمدعلی لواسانی (د ۱۳۹۳ هـ.ق) اشاره کرد.
[۶] صدوقی سها، منوچهر، حاشیه بر معجم الحکماء مرتضى مدرس گیلانی، تهران، ۱۳۸۴ ش، ص۱۸۶.

[ویرایش]

۵ - جایگاه و تأثیر اجتماعی



حکیم‌الٰهی ثانی که از علمای سرشناس تهران به ‌شمار می‌رفت.
در میان خاص و عام از اعتباری ویژه برخوردار بود.
[ویرایش]

۶ - وفات و محل دفن



در سال (۱۳۳۶ هـ.ق) در ۸۴ سالگی در تهران درگذشت.
در گورستان صفاییه نزدیک مزار ابن‌بابویه دفن شد.
[۷] بامداد، مهدی، شرح حال رجال ایران، تهران، ۱۳۴۷ ش، ج۲، ص۱۵۲.
[۸] قزوینی، محمد، «وفیات معاصرین»، یـادگار، تهـران، ۱۳۲۵ ش، س ۳، شم‌ ۵، ص۳۹.

[ویرایش]

۷ - پانویس


 
۱. ↑ آقابزرگ طهرانی،محمد محسن، طبقات اعلام الشیعة، قرن ۱۴ ق، نجف، ۱۳۷۵ ق/ ۱۹۵۶ م، ج۱، ص۸۴۵.
۲. ↑ ایزدگشسب، اسدالله، شمس التواریخ، به‌کوشش عبدالباقی ایزدگشسب، تهران، ۱۳۴۵ ش، ص۵۸.
۳. ↑ تربیت، به‌کوشش محمدحسین فروغـی (۱۳۱۶ ق، شم‌ ۱۲۹)، کتابخانه ملی جمهوری اسلامی ایران، تهران، سازمان پژوهش و برنامه‌ریزی آموزشی، ج ۱ (شم‌ ۱-۲۱۱)، ص۵۱۵.
۴. ↑ قزوینی، محمد، «وفیات معاصرین»، یـادگار، تهـران، ۱۳۲۵ ش، س ۳، شم‌ ۵، ص۳۹.
۵. ↑ بامداد، مهدی، شرح حال رجال ایران، تهران، ۱۳۴۷ ش، ج۲، ص۱۵۲.
۶. ↑ صدوقی سها، منوچهر، حاشیه بر معجم الحکماء مرتضى مدرس گیلانی، تهران، ۱۳۸۴ ش، ص۱۸۶.
۷. ↑ بامداد، مهدی، شرح حال رجال ایران، تهران، ۱۳۴۷ ش، ج۲، ص۱۵۲.
۸. ↑ قزوینی، محمد، «وفیات معاصرین»، یـادگار، تهـران، ۱۳۲۵ ش، س ۳، شم‌ ۵، ص۳۹.

[ویرایش]

۸ - منبع



• احمدیان، مینا، دانشنامه تهران بزرگ، مرکز دائرة المعارف بزرگ اسلامی، برگرفته از مقاله «حکیم الهی لواسانی»، ص۷۹۲.    






جعبه ابزار