• خواندن
  • نمایش تاریخچه
  • ویرایش
 

حکیم الهی لواسانی

ذخیره مقاله با فرمت پی دی اف



حکیم‌الٰهی لواسانی \ hakīm elāhī-ye lavāsānī\، یا حکیم‌الٰهی (میرزا شمس‌الدین، ۱۲۵۲–۱۳۳۶ هـ.ق/ ۱۸۳۶–۱۹۱۸ م) از علمای برجسته‌ی دینی، فلاسفه و ریاضی‌دانان عصر قاجار بود.
او در خانواده‌ای علمی در لواسان متولد شد.
در سبزوار نزد حاج ملاهادی سبزواری تحصیل کرد.
پس از بازگشت به تهران، به تدریس و ترویج حکمت و علوم عقلی پرداخت و از جایگاه والایی در میان علما و مردم برخوردار بود.
وی سرانجام در ۸۴ سالگی درگذشت و در گورستان صفاییه، نزدیک مزار ابن‌بابویه دفن شد.

[ویرایش]

۱ - معرفی حکیم الهی لواسانی



حکیم الهی لواسانی یا حکیم‌الٰهی ثانی، میرزا شمس‌الدین (۱۲۵۲-۱۳۳۶ هـ.ق/ ۱۸۳۶- ۱۹۱۸ م)، عالم دینی، ریاضی‌دان، حکیم، فیلسوف و از بزرگان لواسان بود.
از آغاز زندگی او آگاهی چندانی در دست نیست.
وی فرزند میرزا محمدجعفر ملقب به حکیم‌الٰهی اول است.
[ویرایش]

۲ - خاندان و تبار علمی



وی از خاندان مشهور سادات‌اخوی ساکن در لواسان به‌ شمار می‌رفت.
[۱] آقابزرگ طهرانی،محمد محسن، طبقات اعلام الشیعة، قرن ۱۴ ق، نجف، ۱۳۷۵ ق/ ۱۹۵۶ م، ج۱، ص۸۴۵.

[ویرایش]

۳ - تحصیلات و استادان



حکیم‌الٰهی ثانی حکیمی بزرگ و از شاگردان طراز اول حاج ملا هادی سبزواری در سبزوار بود و در علم کلام، حکمت و ریـاضی مهـارتی خاص داشت.
[ویرایش]

۴ - بازگشت به تهران و فعالیت علمی



پس از پایان تحصیل در (۱۲۷۶ هـ.ق/ ۱۸۵۹ م) از سبزوار به تهران مراجعت کرد و سپس به تدریس مشغول شد.
[۲] ایزدگشسب، اسدالله، شمس التواریخ، به‌کوشش عبدالباقی ایزدگشسب، تهران، ۱۳۴۵ ش، ص۵۸.
[۳] تربیت، به‌کوشش محمدحسین فروغـی (۱۳۱۶ ق، شم‌ ۱۲۹)، کتابخانه ملی جمهوری اسلامی ایران، تهران، سازمان پژوهش و برنامه‌ریزی آموزشی، ج ۱ (شم‌ ۱-۲۱۱)، ص۵۱۵.
[۴] قزوینی، محمد، «وفیات معاصرین»، یـادگار، تهـران، ۱۳۲۵ ش، س ۳، شم‌ ۵، ص۳۹.
[۵] بامداد، مهدی، شرح حال رجال ایران، تهران، ۱۳۴۷ ش، ج۲، ص۱۵۲.

از شاگردان او می‌توان به شیخ محمدعلی لواسانی (د ۱۳۹۳ هـ.ق) اشاره کرد.
[۶] صدوقی سها، منوچهر، حاشیه بر معجم الحکماء مرتضى مدرس گیلانی، تهران، ۱۳۸۴ ش، ص۱۸۶.

[ویرایش]

۵ - جایگاه و تأثیر اجتماعی



حکیم‌الٰهی ثانی که از علمای سرشناس تهران به ‌شمار می‌رفت.
در میان خاص و عام از اعتباری ویژه برخوردار بود.
[ویرایش]

۶ - وفات و محل دفن



در سال (۱۳۳۶ هـ.ق) در ۸۴ سالگی در تهران درگذشت.
در گورستان صفاییه نزدیک مزار ابن‌بابویه دفن شد.
[۷] بامداد، مهدی، شرح حال رجال ایران، تهران، ۱۳۴۷ ش، ج۲، ص۱۵۲.
[۸] قزوینی، محمد، «وفیات معاصرین»، یـادگار، تهـران، ۱۳۲۵ ش، س ۳، شم‌ ۵، ص۳۹.

[ویرایش]

۷ - پانویس


 
۱. آقابزرگ طهرانی،محمد محسن، طبقات اعلام الشیعة، قرن ۱۴ ق، نجف، ۱۳۷۵ ق/ ۱۹۵۶ م، ج۱، ص۸۴۵.
۲. ایزدگشسب، اسدالله، شمس التواریخ، به‌کوشش عبدالباقی ایزدگشسب، تهران، ۱۳۴۵ ش، ص۵۸.
۳. تربیت، به‌کوشش محمدحسین فروغـی (۱۳۱۶ ق، شم‌ ۱۲۹)، کتابخانه ملی جمهوری اسلامی ایران، تهران، سازمان پژوهش و برنامه‌ریزی آموزشی، ج ۱ (شم‌ ۱-۲۱۱)، ص۵۱۵.
۴. قزوینی، محمد، «وفیات معاصرین»، یـادگار، تهـران، ۱۳۲۵ ش، س ۳، شم‌ ۵، ص۳۹.
۵. بامداد، مهدی، شرح حال رجال ایران، تهران، ۱۳۴۷ ش، ج۲، ص۱۵۲.
۶. صدوقی سها، منوچهر، حاشیه بر معجم الحکماء مرتضى مدرس گیلانی، تهران، ۱۳۸۴ ش، ص۱۸۶.
۷. بامداد، مهدی، شرح حال رجال ایران، تهران، ۱۳۴۷ ش، ج۲، ص۱۵۲.
۸. قزوینی، محمد، «وفیات معاصرین»، یـادگار، تهـران، ۱۳۲۵ ش، س ۳، شم‌ ۵، ص۳۹.

[ویرایش]

۸ - منبع



احمدیان، مینا، دانشنامه تهران بزرگ، مرکز دائرة المعارف بزرگ اسلامی، برگرفته از مقاله «حکیم الهی لواسانی»، ص۷۹۲.    






جعبه ابزار