• خواندن
  • نمایش تاریخچه
  • ویرایش
 

دانشگاه شهید بهشتی

ذخیره مقاله با فرمت پی دی اف



بهشتی (شهید)، دانشگاه dānešgāh-e šahīd beheštī، دانشگاهی در شمال غربی شهر تهران در محله‌ی درکه، واقع در منطقه‌ی ۱ شهرداری تهران. 
دانشگاه شهید بهشتی
نام دانشگاه شهید بهشتی
نام‌ پیشین دانشگاه ملی ایران
تأسیس ۱۳۳۸ ش
بنیانگذار محمدرضا شاه
کشورایران
شهرتهران
موقعیت جغرافیایی شمال غربی شهر تهران در محله‌ی درکه، واقع در منطقه‌ی ۱ شهرداری تهران.
دانشکده ها ادبیات و علوم انسانی، الٰهیات و ادیان، تربیت بدنی و علوم ورزشی، حقوق، علوم، علوم اقتصادی و سیاسی، علوم تربیتی و روان‌شناسی، علوم ریاضی، علوم زمین، علوم زیستی، مدیریت و حسابداری، معماری و شهرسازی، مهندسی برق و کامپیوتر، مهندسی انرژی و فناوریهای نوین، و مهندسی هسته‌ای.
پژوهشکده‌ها لیزر و پلاسما، گیاهان و مواد دارویی، خانواده، علوم محیطی و اعجاز قرآن

دانشگاه شهید بهشتی، واقع در شمال غربی تهران، در تاریخ ۲۹ اسفند (۱۳۳۸) به عنوان دانشگاه ملی ایران تأسیس شد.
پس از انقلاب اسلامی به نام کنونی خود تغییر یافت.
این دانشگاه شامل ۱۲ دانشکده و چندین پژوهشکده تخصصی است و به تولید محتوای علمی و برگزاری همایش‌های بین‌المللی مشهور است.
کتابخانه مرکزی دانشگاه و مراکز تحقیقاتی از امکانات برجسته آن به شمار می‌روند.
دانشگاه شهید بهشتی به تربیت نیروی انسانی متخصص و ارتقاء سطح علمی کشور اهتمام دارد.

[ویرایش]

۱ - تاریخچه تأسیس



این دانشگاه با عنوان دانشگاه ملی ایران در ۲۹ اسفند (۱۳۳۸) به دستور محمدرضا شاه تأسیس شد، اما اندیشه و طرح اولیه‌ی تأسیس آن به آذر (۱۳۳۲) بازمی‌گردد.
در این سال دکتر علی شیخ‌الاسلام به‌عنوان نماینده‌ی دانشجویان ایرانی در آمریکا، در سفر شاه به این کشور، پیشنهاد تأسیس دانشگاه ملی را به او ارائه کرد.
دکتر شیخ‌الاسلام پس از گرفتن موافقت از سوی شاه مأموریت یافت که در کشورهای آمریکایی و اروپایی درباره‌ی دانشگاههای غیردولتی مطالعه کند.
در سال (۱۳۳۸ هـ.ش) در جریان دیدار شاه با چند تن از استادان برگزیده‌ی دانشگاه که در رأس آنها دکتر جهانشاه صالح ــ رئیس وقت دانشگاه تهران ــ قرار داشت، بار دیگر پیشنهاد تأسیس دانشگاه ملی در ایران مطرح شد.
[ویرایش]

۲ - دبیرخانۀ دانشگاه ملی



در همین سال، دکتر شیخ‌الاسلام به ایران بازگشت و با کسب موافقت نهایی شاه، در ۱۰ آذر (۱۳۳۸) دبیرخانه‌ی دانشگاه ملی را به‌طور موقت و غیررسمی در خانه‌ی خود واقع در خیابان رامسر راه‌اندازی کرد.
اما در ۲۹ اسفند (۱۳۳۸) با فرمان شاه دبیرخانه‌ی دانشگاه ملی به ساختمانی واقع در خیابان پاستور و از املاک وزارت دربار، منتقل شد.
کار این دبیرخانه تهیه‌ی اطلاعاتی دربارۀه‌ی سوابق تحصیلی فارغ‌التحصیل جویای کار اروپا و آمریکا و فراهم کردن مقدمات تأسیس دانشگاه بود.
سرانجام، با وجود مخالفتهای برخی از مقامات دانشگاهی با تأسیس دانشگاه ملی، در آبان (۱۳۳۹) اساسنامه‌ی این دانشگاه که توسط هیئت امنای آن با استفاده از اساسنامه‌های ۲۷ دانشگاه ملی در کشورهای اروپایی و آمریکایی تدوین شده بود، به تصویب شورای عالی فرهنگ رسید.
[ویرایش]

۳ - اساسنامه



به موجب این اساسنامه که دارای ۵ فصل و ۲۲ ماده بود، دانشنامه‌ی دانشگاه ملی از نظر ارزش قانونی هم‌ردیف دانشنامه‌ی دانشگاههای دولتی قرار گرفت و دانش‌آموختگان دانشگاه ملی ایران می‌توانستند مانند دانشگاههای دیگر از مزایای قانونی دانشنامه‌ی خود بهره‌مند شوند.
[ویرایش]

۴ - افتتاح رسمی دانشگاه



دانشگاه ملی ایران در ۲۵ بهمن ماه (۱۳۳۹) به‌طور رسمی افتتاح شد.
اما پذیرش دانشجو عملاً در مهر ماه (۱۳۳۹) با استخدام ۳۲ استاد و پذیرش ۱۲۰ دانشجو در دانشکده‌ی معماری و شهرسازی و ۵۴ دانشجو در دانشکده‌ی بانکداری و علوم اقتصادی و مالی آغاز گردید.
[ویرایش]

۵ - موقعیت جغرافیایی



محل استقرار دانشگاه ملی ایران در ابتدای تأسیس، در داخل شهر تهران و به صورت استیجاری بود.
اما به منظور ادامه‌ی فعـالیت دانشگاه، ۵/ ۱ میلیون مـ۲ از زمینهای شمال سعادت‌آباد تهران از طرف بانک عمران به این دانشگاه واگذار شد که به‌دلیل مشکلات مختلف، دانشگاه در آن زمان نتوانست از این زمینها برای ایجاد فضاهای آموزشی استفاده کند.
تا آنکه در سال (۱۳۴۱ هـ.ش) به موجب تصویب‌نامه‌ی هیئت وزیران، حدود ۰۰۰‘۷۰ مـ۲ از زمینهای متعلق به دولت واقع در اوین به دانشگاه ملی ایران واگذار شد و در نخستین مرحله از مراحل ساخت دانشکده‌های دانشگاه، ساختمان دانشکده‌ی پزشکی و دانشکده‌ی ادبیات و زبانهای خارجی (که در سال (۱۳۴۶ هـ.ش) به دانشکده‌ی ادبیات و علوم انسانی تغییر نام یافت) در محل فعلی احداث شد.
[ویرایش]

۶ - تغییر از غیردولتی به دولتی



تا پیش از پیروزی انقلاب اسلامی، در سال (۱۳۵۷ هـ.ش) این دانشگاه غیردولتی بود و از طریق شهریه‌ی دانشجویان اداره می‌گردید. به همین دلیل نیز به نام دانشگاه ملی ایران نامیده می‌شد.
در سال (۱۳۵۸ هـ.ش) به موجب تبصره‌ی ۳۶ قانون بودجه‌ی مصوب (۲۵/ ۵/ ۱۳۵۸) این دانشگاه دولتی شد، اما همچنان با نام دانشگاه ملی به فعالیت خود ادامه می‌داد.
[ویرایش]

۷ - تغییر نام



با وقوع انقلاب فرهنگی در سال (۱۳۵۹ هـ.ش) دانشگاه ملی نیز همچون دیگر دانشگاههای ایران تعطیل گردید.
تا آنکه با بازگشایی دانشگاهها در سال (۱۳۶۲ هـ.ش) فعالیتهای آموزشی آن از سر گرفته شد.
در فروردین همان سال برپایه‌ی مصوبه‌ی ستاد انقلاب فرهنگی، نام دانشگاه ملی ایران به دانشگاه شهید بهشتی تغییر یافت.
[ویرایش]

۸ - تفکیک واحدهای مختلف دانشگاه



با تصویب قانون تشکیل وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی در تاریخ (۹/ ۷/ ۱۳۶۴) و ماده‌ی ۱۴ آن و نیز آیین‌نامه‌ی اجرایی (۱/ ۱۲/ ۱۳۶۴) همین قانون، امر جداسازی دانشکده‌های پزشکی و دندان‌پزشکی در دستورکار قرارگرفت و به‌دنبال آن دانشگاه اقدامات لازم را درجهت جداسازی و تفکیک امکانات آموزشی، پژوهشی، بودجه، تجهیزات، ساختمانها، بیمارستانها، نیروی انسانی اعم از هیئت علمی و جز آنها به عمل آورد.
در طی سال (۱۳۶۵) موضوع تفکیک واحدهای مختلف دانشگاه، صورت اجرایی به خود گرفت.
[ویرایش]

۹ - ارتقای کیفیت فعالیتهای آموزشی



با افزایش شمار دانشجویان، ایجاد دوره‌های جدید کارشناسی، کارشناسی ارشد و دکتری، تعداد اعضای هیئت علمی این دانشگاه افزایش پیدا کرد.
در طول سالهای (۱۳۷۳-۱۳۷۷ هـ.ش) ضمن ارتقای مناسب کیفیت فعالیتهای آموزشی، توانمندیهای پژوهشی دانشگاه در زمینه‌های مختلف، به طور قابل ملاحظه‌ای گسترش یافت و در این راستا، مراکز و پژوهشکده‌های ویژه‌ای نیز برای تحقیقات تخصصی تأسیس شد.
[ویرایش]

۱۰ - دانشکده‌ ها و پژوهشکده‌ ها



دانشکده‌های این دانشگاه عبارت‌اند از: دانشکده‌ی ادبیات و علوم انسانی، الٰهیات و ادیان، تربیت بدنی و علوم ورزشی، حقوق، علوم، علوم اقتصادی و سیاسی، علوم تربیتی و روان‌شناسی، علوم ریاضی، علوم زمین، علوم زیستی، مدیریت و حسابداری، معماری و شهرسازی، مهندسی برق و کامپیوتر، مهندسی انرژی و فناوریهای نوین، و مهندسی هسته‌ای.
افزون بر اینها، پژوهشکده‌های لیزر و پلاسما، گیاهان و مواد دارویی، خانواده، علوم محیطی و اعجاز قرآن به طور مستمر در زمینه‌های پژوهشی خاص فعالیت می‌کنند و به جذب و آموزش دانشجویان در مقاطع تحصیلات تکمیلی می‌پردازند.
[ویرایش]

۱۱ - واحدهای تخصصی وابسته به دانشگاه



مراکزی همچون مرکز اسناد و تحقیقات معماری، تحقیقات شیمیایی، تحقیقات وقف، کارآفرینی، رشد، خدمات روان‌شناسی و مشاوره، دفتر ارتباط با صنعت، قطبهای علمی حقوق عمومی و حقوق بشر، کاتالیست، تاریخ ادبیات فارسی، جامعه‌شناسی با گرایش مسائل اجتماعی ایران، فتونیک با گرایش لیزر، مطالعات خاورمیانه و جهانی شدن، جغرافیای ناحیه‌ای و کاربردی، خانواده، برنامه‌ریزی شهری و طراحی شهری در بافتهای باارزش، ساختارهای جبری و منطقی در ریاضیات گسسته و کاربردهای آن، و همچنین مراکزی از قبیل مرکز سنجش از دور و GIS، ایران‌شناسی، کرسی حقوق بشر، صلح و دموکراسی یونسکو و پارک علمی تحقیقاتی زیرآب نیز از دیگر واحدهای تخصصی وابسته به دانشگاه شهید بهشتی‌اند که به طور گسترده به فعالیت می‌پردازند.
[ویرایش]

۱۲ - کتابخانۀ مرکزی و مرکز اسناد



یکی دیگر از بخشهای بسیار مهم دانشگاه شهید بهشتی، کتابخانه‌ی مرکزی و مرکز اسناد این دانشگاه است که فعالیت خود را هم‌زمان با تأسیس دانشگاه آغاز کرد و از سال (۱۳۴۹ هـ.ش) به ساختمان فعلی دانشگاه منتقل شد.
در این بخش مجموعه‌ی متنوعی از کتابها و نشریات به زبانهای مختلف، پایان‌نامه‌ها، بانکهای اطلاعاتی، فیلمهای علمی و آموزشی و جز آنها گردآوری شده است.
کتابخانه‌ی مرکزی دانشگاه شهید بهشتی دارای ۲۰ کتابخانه‌ی اقماری در دانشکده‌ها و پژوهشگاههای مختلف و وابسته به این دانشگاه است که به صورت نیمه‌متمرکز اداره می‌شوند.
کلیه‌ی مراحل فهرست‌نویسی و آماده‌سازی منابع این کتابخانه‌ها در کتابخانه‌ی مرکزی انجام می‌گیرد.
[ویرایش]

۱۳ - فعالیتهای علمی و پژوهشی



پژوهش‌نامه‌ی علوم انسانی، فصلنامه‌ی خانواده (پژوهشی)، تحقیقات حقوقی، دانشنامه، رهیافتهای سیاسی و بین‌المللی، روان‌شناسی کاربردی، نشریه‌ی علوم زمین، علوم محیطی، آیینه‌ی معرفت، کمال مدیریت، پیام مدیریت، صفه، علوم حرکت، فصلنامه‌ی مشاوره‌ی شغلی و سازمانی و مجلۀه‌ی اقتصاد ازجمله نشریات دانشگاه شهید بهشتی به شمار می‌آیند.
انتشار بیش از ۴۰۰ عنوان کتاب علمی (تا ۱۳۸۸ هـ.ش) در مرکز چاپ و انتشارات دانشگاه و بیش از این تعداد عنوان، کتاب دانشگاهی و علمی در سایر مراکز انتشاراتی، نشان‌دهنده‌ی فعالیتهای مستمر علمی و پژوهشی این دانشگاه است.
[ویرایش]

۱۴ - سیستمهای الکترونیک



دانشگاه شهید بهشتی همچنین دارای سیستمهای الکترونیک از قبیل سیستم آموزشی گلستان، اتوماسیون اداری، پست الکترونیک و اتوماسیون تغذیه است.
[ویرایش]

۱۵ - دیگر فعالیتهای دانشگاه



در این دانشگاه دهها کنگره، کنفرانس، سمینار و همایش‌ علمی بین‌المللی، منطقه‌ای و کشوری برگزار شده است.
برگزاری نخستین جشنواره‌ی فرهنگ ملل، معرفی دهها استاد، پژوهشگر، مدیر پژوهشی، مخترع، مکتشف نمونه در سطح کشور، اعطای دکتریِ افتخاری به شماری از استادان و ابتکار برگزاری جشنهای ازدواج دانشجویی، از دیگر فعالیتهای دانشگاه شهید بهشتی به شمار می‌روند.
[ویرایش]

۱۶ - منبع



موسوی زاده، مینا، دانشنامه تهران بزرگ، مرکز دائرة المعارف بزرگ اسلامی، برگرفته از مقاله «بهشتی (شهید)، دانشگاه»، صفحه۵۵۴.    






جعبه ابزار