|
| ||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
ساداتافجهای sādāt afjeʾī، قاضی، مشاور حقوقی و از اعضای کلیدی کمیسیون تهیه و تدوین قانون مدنی ایران بود. سید محمدرضا زادهی (۱۲۴۷ هـ.ش) در افجهی تهران بود. او تحصیلات خود را در علوم دینی، فقه، اصول، کلام و فلسفه نزد علمای تهران و نجف تکمیل کرد. سپس به تدریس این علوم در حوزههای علمیه و دانشکدهی معقول و منقول (الهیات تهران) پرداخت. وی در سال (۱۲۹۰ هـ.ش) به عدلیه (دادگستری) پیوست و مناصب قضایی مهمی از جمله وکیل عمومی دیوان عالی تمیز، مشاور، دادستان و عضو این دیوان را برعهده گرفت. او برای دو دهه ریاست محاکم شرع را عهدهدار بود. پس از تشکیل دادگستری نوین، وی دادستان کل کشور شد و بارها ریاست دادگاه شرع تهران را تا سال (۱۳۲۰ هـ.ش) برعهده داشت. همچنین او در سالهای (۱۳۱۳ و ۱۳۱۵ هـ.ش) صاحب دفتر ازدواج و طلاق در تهران بود. ایشان سرانجام در فروردین (۱۳۲۲ هـ.ش) در تهران درگذشت. [ویرایش] ۱ - معرفی سادات افجهایسید محمدرضا سادات افجهای، فرزند سیدجعفر در (۱۲۸۵ هـ.ق/ ۱۲۴۷ هـ.ش) در افجهی تهران متولد شد. وی قاضی، مشاور حقوقی و یکی از اعضای کمیسیون تهیه و تدوین قانون مدنی ایران بود. [ویرایش] ۲ - تحصیلات و پیشینه علمیوی نخست، نزد علمای تهران و نجف علوم زمان خود، همچون علوم دینی و شرعی، فقه، اصول، کلام و فلسفه را آموخت. سپس، به تدریس علوم اسلامی در حوزههای علمیه و دانشکدهی معقول و منقول (دانشکدهی الهیات تهران) پرداخت. [۱]
مبارکیان، عباس، چهرهها در تاریخچه نظام آموزش عالی حقوق و عدلیه نوین، تهران، ۱۳۷۷ ش، ص۳۸۷-۳۸۸.
[ویرایش] ۳ - فعالیتهای قضایی (دوران عدلیه)سادات افجهای در سال (۱۲۹۰ هـ.ش)، به عدلیهی تهران (دادگستری فعلی) دعوت شد. از این زمان بهبعد، مهمترین فعالیتهای خود را در امور قضایی آغاز کرد، از جمله: • از سال (۱۲۹۰-۱۲۹۱ هـ.ش) وکیل عمومی دیوان عالی تمیز (دیوان عالی کشور)؛ • در سال (۱۲۹۲ هـ.ش) مشاور آن؛ • در سال (۱۲۹۴ هـ.ش) مدعیالعموم (دادستان) و عضو این دیوان؛ • تا سال (۱۳۰۰ هـ.ش) ریاست محاضر و محاکم شرع را برعهده داشت. [۲]
مبارکیان، عباس، چهرهها در تاریخچه نظام آموزش عالی حقوق و عدلیه نوین، تهران، ۱۳۷۷ ش، ص۳۸۷-۳۸۸.
[ویرایش] ۴ - نقش کلیدی در تدوین قانون مدنیوی یکی از اعضای اولین کمیسیون تهیه و تدوین قانون مدنی ایران بود. [۳]
مبارکیان، عباس، چهرهها در تاریخچه نظام آموزش عالی حقوق و عدلیه نوین، تهران، ۱۳۷۷ ش، صفحه۵۰۳.
[۴]
آقابزرگ، الذریعه، ج۷، ص۴۶.
این کمیسیون را سیدمحمد فاطمی در سال (۱۲۹۸ هـ.ش) تشکیل داد و خود ریاست آن را برعهده گرفت. [۵]
فاطمی قمی، محمد، خاطرات، به کوشش حسن زندیه، تهران، ۱۳۸۹ ش، ص۱۰۵.
[ویرایش] ۵ - فعالیتها در دادگستری نوینفعالیتهای افجهای در دادگستری نوین به شرح زیر است: • در سال (۱۳۰۰ هـ.ش) دوباره مشاور دیوان عالی تمیز شد؛ • در سال (۱۳۰۲ هـ.ش) مستشار این دیوان شد؛ • پس از آن نیز تا زمان گشایش دادگستری نوین، دادستان کل کشور بود؛ [۶]
فاطمی قمی، محمد، خاطرات، به کوشش حسن زندیه، تهران، ۱۳۸۹ ش، ص۳۸۸.
• پس از تشکیل دادگستری نوین بارها ریاست دادگاه شرع تهران را تا سال (۱۳۲۰ هـ.ش) برعهده داشت، ازجمله در سالهای (۱۳۱۵، [۷]
«تشکیلات کشوری»، سالنامه پارس، س ۱۱، ۱۳۱۵ ش، ص۱۰۹.
۱۳۱۸، [۸]
«سازمان کشور»، همان، س ۱۴، ۱۳۲۰ ش، ص۱۴۱.
۱۳۱۹ [۹]
«سازمان وزارتخانههای کشور»، همان، س ۱۵، ۱۳۱۹ ش، ص۱۵۵.
و ۱۳۲۰ هـ.ش). [۱۰]
«سازمان کشور»، همان، س ۱۶، ۱۳۲۰، ش، ص۱۰۶ .
وی همچنین در سالهای (۱۳۱۳ و ۱۳۱۵ هـ.ش) صاحب دفتر ازدواج و طلاق در تهران بوده است. [۱۱]
«تشکیلات وزارت عدلیه»، همان، س ۹، ۱۳۱۳ ش، ص۱۳۸.
[۱۲]
«تشکیلات کشوری»، سالنامه پارس، س ۱۱، ۱۳۱۵ ش، ص۱۱۰.
[۱۳]
عاقلی، باقر، داور و عدلیه، تهران، ۱۳۶۹ ش، ص۱۸۵.
[ویرایش] ۶ - وفاتایشان سرانجام در فروردین (۱۳۲۲ هـ.ش) در تهران درگذشت. [ویرایش] ۷ - پانویس
[ویرایش] ۸ - منبع•عباسی، آزاده، مرکز دائرة المعارف بزرگ اسلامی، دانشنامه تهران بزرگ،برگرفته از مقاله «سادات افجه ای» ص۹۶۳. ردههای این صفحه : دادگستری | دانشنامه تهران بزرگ
|
||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
