تلو telow، روستایی در شمال شرقی تهران، شامل دو بخش تلو بالا و پایین است. تلو پایین (ارتفاع ۱۷۰۰ متر) با حدود ۷ خانوار، فاقد امکانات است اما کارگاههای تولیدی در کنار رودخانه دارد. شهرداری از ساختوساز جلوگیری کرده و پارک جنگلی تلو نیز در آنجا احداث شده است. تلو بالا (ارتفاع ۱۷۵۷ متر) با حدود ۳۵ واحد خانه، به دلیل نبود امکانات، جمعیت ثابتی ندارد. در گذشته، زمینهای تلو متعلق به ارمنیان بود و پس از آن دست به دست شد که منجر به درگیریهایی شد. گورستان تاریخی ارمنیان و پارک جنگلی وسیعی نیز در این منطقه وجود دارد. اکنون، بخشهای زیادی از تلو در اختیار نیروهای نظامی و شهرداری است و طرح احداث گورستان جدید نیز در دست بررسی است. نبود آب جاری دائم مانع کشاورزی و توسعه این منطقه شده است، هرچند در گذشته دیمزاری مهم بوده است. فهرست مندرجات۲ - موقعیت جغرافیایی ۳ - امکانات و مشاغل ۴ - دلیل ساختوساز کم ۵ - تلو پایین ۵.۱ - پارک جنگلیهای ۵.۲ - موقعبت بناهای ۶ - تلو بالا ۶.۱ - بناهای تلو بالا ۶.۲ - مشاغل تلو بالا ۷ - پارکی جنگلی تلو بالا ۸ - تپههای تلو بالا ۹ - وضعیت بناهای تلو بالا ۱۰ - تاریخچه تلو ۱۱ - گورستان متعلق به ارمنیان ۱۲ - مسیرهای دسترسی به روستا ۱۳ - مجموعه حوضه آبخیز تلو ۱۴ - دلیل توسعه نیافتن روستا ۱۵ - محصولات روستا ۱۶ - دلیل نبود آب در تلو ۱۷ - وضعیت کنونی ۱۸ - منبع ۱ - معرفی تلوتلو روستایی شامل دو بخش تلو بالا و تلو پایین که به فاصلهی اندکی از منتهیالیه شمال شرقی تهران واقعاند. [ویرایش] ۲ - موقعیت جغرافیاییروستای تلـو پایین در شرق رودخانه و جاده تلو به لشکرک قرار دارد. در ˚۵۱ و ´۳۷ طول شرقی، و ˚۳۵ و ´۴۶ عرض شمالی، در ارتفاع ۷۰۰‘۱ متری از سطح دریا واقع شده است. [ویرایش] ۳ - امکانات و مشاغلدر این روستا، حدود ۷ خانوار ساکناند، اما هیچگونه امکانات روستایی نظیر مدرسه، مسجد، حسینیه، حمام و جز اینها در آن وجود ندارد و بیشتر خانههایش یکطبقه است. در کنار رودخانههای این روستا، ۶ کارگاه نجاری، بلوکزنی، صافکاری و مبلسازی دایر است. [ویرایش] ۴ - دلیل ساختوساز کممأموران شهرداری منطقه ۱۳ تهران که روستای تلو در حوزهی مسئولیت آنها قرار دارد، با دقت و نظارت شدید از هرگونه ساختوساز در آنجا جلوگیری میکنند. اجازهی کاشت درخت، و واگذاری حق انشعاب آب، برق و تلفن ثابت را به اهالی نمیدهند. قطعاً اگر این محدودیتها نبود، روستاهای تلو به محدودهی مسکونی تهران پارس و خاکسفید متصل میشد. [ویرایش] ۵ - تلو پاییندر تلو پایین، رشته قناتی که از دورهی رضا شاه وجود دارد، در سالهای پربارش، آب فراوان دارد. آب آشامیدنی و آبیاری درختان باغچههای خانههای مردم را تأمین میکند. ۵.۱ - پارک جنگلیهایدر سمت شمال شرقی تلو پایین، ادارهی کل منابع طبیعی استان تهران پارک جنگلی تلو و انصارالحسین را به وسعت ۲۹۰ هکتار در سال (۱۳۷۱ هـ.ش) احداث کرده است. در آن، درختانی مانند سرو نقرهای، سرو خمرهای، کاج سیاه، اقاقیا، عرعر، بادام وحشی، پستهی کوهی و سنجد کاشته شده است. ۵.۲ - موقعبت بناهایخانهها و کارگاههای حدود روستای تلو پایین در جبههی شرقی و در کف رودخانه جاجرود به درازای حدود ۵۰ متر و پهنای حدود ۳۰ متر ساخته شده است. شرق و غرب آن را تپهماهورهای خاکی و کوتاهی دربرگرفته که حداکثر ارتفاع آنها حدود ۸۰ متر است. [ویرایش] ۶ - تلو بالاروستای تلو بالا در فاصلهی ۴کیلومتری شمال شرقی بزرگراه شهید بابایی واقع شده است. در ˚۵۱ و ´۳۸ طول شرقی، و ˚۳۵ و ´۴۶ عرض شمالی، در ارتفاع ۷۵۷‘ ۱متری از سطح دریا قرار دارد. در سمت شرقی جادهی تلو به لشکرک واقع است. ۶.۱ - بناهای تلو بالابخشی از خانههای مردم روستای تلو بالا در دو طرف یکی از درههای فرعی مسیل رودخانهی فصلی تلو است که در جهت شمال شرقی به جنوب غربی امتداد مییابد. بخش دیگر آنها، بهویژه خانههای قدیمی، روی یکی از یالهای کوه سمت غربی درهی فرعی یادشده ساخته شده است. شمار خانههای موجود در روستای تلو بالا حدود ۳۵ واحد است، اما بهسبب نبود امکانات عمومی مانند مدرسه، آب لولهکشی و مسجد، جمعیت ثابت ندارد. بیشتر ساکنان آن را نگهبانان خانهها تشکیل میدهند، اهالی و مالکان اصلی بهصورت موقت و یکی دو روزه، از تهران به روستا رفتوآمد میکنند. علت اصلی استقرار نیافتن جمعیت در این روستا جلوگیری شهرداری تهران از ساختوساز و ارائهی خدمات رفاهی به مالکان است. ۶.۲ - مشاغل تلو بالادر حال حاضر در سال (۱۳۹۱ هـ.ش) در تلو بالا حدود ۱۰ کارگاه کوچک خدماتی بدون داشتن امکانات کافی برای ادامهی فعالیت، کار میکنند. در اطراف این روستا حدود ۶ واحد پذیرایی بهصورت سفرهخانهی سنتی با حداقل امکانات و استقرار چادر و تأسیسات اندک به کار مشغولاند. صاحبان این کارگاهها، واحدهای پذیرایی، مالکان زمینها و خانههای نیمهساخت میکوشند تا با حضور و فعالیت نیمهکارهی خود، مالکیتشان را در منطقه حفظ و از تصرف و تسلط نهادهای نظامی، دولتی و نیمهدولتی مانند شهرداری بر زمینها جلوگیری کنند. [ویرایش] ۷ - پارکی جنگلی تلو بالادر سال (۱۳۵۲ هـ.ش) در سمت شمال شرقی تلو بالا، پارکی جنگلی در وسعتی بالغ بر ۰۰۰‘۱ هکتار احداث شد. دارای درختان کاج سیاه، اقاقیا، پسته، گردو، سنجد، سرو نقرهای، سرو خمـرهای، بـادام وحشی، عرعر، چنار، زبانگنجشک، سپیدار و شمار محدودی از دیگر گونههای گیاهی است. [ویرایش] ۸ - تپههای تلو بالاگرداگرد روستای تلو بالا را تپهماهورهای نسبتاً بلندی در بر گرفته است که در نگاهی کلی میتوان بناهای آنجا را در یک گودی مانند کف دست تصور کرد. [ویرایش] ۹ - وضعیت بناهای تلو بالاطول و عرض گسترهی بناهای موجود در تلو بالا حدود ۱۵۰ × ۲۰۰ متر است. هیچگونه یکپارچگی و انسجامی ندارد، همچنین تمامی خیابانها و کوچههای آن خاکی است و رفتوآمد از آنها بهسختی صورت میگیرد. برخی از کوچهها حتى شنریزی نشدهاند و به هنگام بارندگی، گذر از آنها بسیار دشوار است. [ویرایش] ۱۰ - تاریخچه تلودر گذشته مراتع، مزارع، دیمزارها و زمینهای تلو پایین و تلو بالا به گروهی از ارمنیان تعلق داشت. در دورهی پهلوی، شخصی به نام دکتر سپهر این زمینها را از ارمنیان خرید و رعایای خود را که ۱۲ خانوار ساکن، و بیشتر آنها مسلمان و شماری نیز ارمنی بودند، در آنجا مستقر کرد. سالها بعد این زمینها که حدود ۱۷۳ هکتار بود، به ۱۲ نسق تقسیم، و هر یک از آنها به عدهای واگذار شد. در سالهای پس از پیروزی انقلاب اسلامی، شماری از نسقها به حدود ۲۸ تعاونی دولتی و غیردولتی فروخته شد و آنها نیز این زمینها را به اعضای خود که حدود ۲۲ هزار تن بودند، واگذار کردند. پس از این اقدام، برخی از مسئولان دولتی و دستگاههای اجرایی مرتبط با موضوع گسترش شهر تهران، تصمیم گرفتند از ساختوساز در تلو و گسترش بیشتر شهر تهران به سمت شمال شرقی جلوگیری کنند. این تصمیم سبب بروز مشکلاتی برای اعضای تعاونیها و درگیری آنها با مسئولان مربوط شد و کشمکشهایی را بین دو طرف در مراجع قضایی به وجود آورد. [ویرایش] ۱۱ - گورستان متعلق به ارمنیاندر سمت جنوب غربی روستای تلو بالا، در مجاورت و شرق جـادهی تلو بـه لشکرک، بر فراز تپهی کلهقندی شکلی ــ که حدود ۴۰ متر از سطح جـاده بلندی دارد ــ گورستان تاریخیای متعلق به ارمنیان وجود دارد. آثار حدود ۶۰ گور، که بر بالای همهی آنها علامت صلیب نصب شده است، دیده میشود. بر بالاترین نقطهی این تپه یک صلیب بزرگ چوبی برپا ست که از فاصلهی چندصدمتری دیده میشود. [ویرایش] ۱۲ - مسیرهای دسترسی به روستامسیر راه تلو به لشکرک پس از گذر از سمت غربی و روستای تلو بالا، به جهت شمال غربی منحرف میشود. پس از طـی حدود ۵/ ۶ کمـ ، از تقاطع بزرگراه شهیدبابایی به خطالرأس بلندیهای تلو میرسد. آنگاه بعد از عبور از مسیر سرازیری و پیچوخمهای پرشمار و نیز طی حدود ۱۳ کمـ ، از مبدأ یادشده به جادهی لشکرک به لواسان متصل میشود. این همان راه تاریخی و اصلی ارتباط تهران و ری قدیم با نواحی مختلف قصران داخل است. درگذشته، راه دیگری نیز از سرخهحصار به جاجرود، از حاشیهی شرقی رودخانهی جاجرود به نواحی مختلف لواسان بزرگ میرفت که امروزه نیز از آن استفاده میشود. راه اصلی کنونی رودبار قصران را که از گردنه قوچک میگذرد. در سالهای (۱۳۱۲-۱۳۱۴ هـ.ش) محمود حسابی طراحی و احداث کرده است. [ویرایش] ۱۳ - مجموعه حوضه آبخیز تلومجموعهی حوضهی آبخیز تلو شامل تپهماهورهای کمارتفاعی است که در میان آنها، صدها درهی کوتاه و کمعمق وجود دارد. سطح این تپهماهورها و درهها را پوشش ضخیمی از خاک نرم و مرغوب پوشانده، و جز در مناطق شمال شرقی و بخشهایی از آن، که مشرف بر دریاچه سد لتیان و رودخانه جاجرود در پاییندست تاج سد است، کوههای صخرهای وجود ندارد. بلندترین نقطهی این منطقه قله تلو با ۷۸۰‘۱ متر بلندی از سطح دریا است که میان پارک جنگلی تلو و در سمت شمال شرقی روستای تلو بالا جای دارد. [ویرایش] ۱۴ - دلیل توسعه نیافتن روستادر منطقهی تلو، به سبب نبود آب جاری دائم نظیر چشمه و رودخانه، فعالیت کشاورزی صورت نمیگیرد. به همین سبب، تلو پایین و تلو بالا بهرغم نزدیکی به تهران، توسعه و گسترش نیافته، و جمعیت زیادی در آنها ساکن نشده است. [ویرایش] ۱۵ - محصولات روستاگفتنی است که مناطق مختلف تلو در گذشته بهعنوان یکی از دیمزارهای بسیار مهم اطراف تهران، مرغوبیت و شهرت خاصی داشته است. محصولات دیمی آنها مانند گندم، جو، ماش، عدس و نخود بخشی از نیاز بازار تهران را تأمین میکرده است. صاحبان زمینها و دیمزارهای تلو نیز با توجه به نوع فعالیت کشت دیم، در ایامی از فصل پاییز و اواخر بهار در محل حاضر میشدند و اقدام به کشت یا برداشت محصولات دیم خود میکردند. [ویرایش] ۱۶ - دلیل نبود آب در تلوعلت اصلی نبود آب در منطقهی تلو، وجود درهی عمیق رودخانهی جاجرود در سمت شمالی و شرقی آن است که آبهای زیرزمینی تپهماهورهای تلو را به سمت خود جاری میکند و امکان جوشش آنها را در سطح زمینهای تلو نمیدهد. [ویرایش] ۱۷ - وضعیت کنونیامروزه، بخشهای بزرگی از زمینها و مراتع و دیمزارهای تلو در اختیار نیروهای نظامی، بهخصوص سپاه پاسداران انقلاب اسلامی قرار گرفته است. دهها پادگان، اردوگاه، میدان تیراندازی، منطقهی عملیات و مانورهای نظامی، و دانشگاه علوم دفاعی امام حسین (علیهالسلام) در آنجا احداث شده است. بخشهای شرقی زمینهای تلو نیز بیشتر در اختیار شهرداری تهران قرار دارد. به مرکز تخلیهی زبالههای ساختمانی و توقفگاه اتوبوسهای شرکت واحد اتوبوسرانی تهران بدل شده است. به گفتهی برخی از مالکان زمینهای تلو، شهرداری تهران تصمیم دارد با تملک این زمینها یکی از گورستانهای تهران را در این منطقه احداث کند. [ویرایش] ۱۸ - منبع• پازوکی طرودی، ناصر، مرکز دائرة المعارف بزرگ اسلامی، دانشنامه تهران بزرگ، برگرفته از مقاله «تلو»، ص۶۳۷. ردههای این صفحه : دانشنامه تهران بزرگ | روستاهای تهران
|
||||||||||||||||||||||||||||||||