|
| ||||||||||||||||||||||||||||||||||||
انباج anbāj، از روستاهای دهستان لواسان کوچک. روستای انباج در دهستان لواسان کوچک و در ارتفاع ۲۰۱۰ متری از سطح دریا واقع شده است. این روستا در شمال ناران لواسان و نزدیک به رودخانهی افجه قرار دارد و محاصره شده توسط کوههای سربند، گولهتپه و لشچمن است. جمعیت انباج در سال (۱۳۹۰ هـ.ش) حدود ۲۰۰ خانوار در تابستان و کمتر از ۵۰ خانوار در زمستان بوده است. ساکنان این روستا عمدتاً به باغداری مشغولند و محصولات اصلی آن شامل گیلاس، آلبالو، سیب و گردو است. آب آشامیدنی روستا از چشمهای به نام امام تقی (ع) تأمین میشود. روستای انباج فاقد آثار تاریخی مهم است و بیشتر بافت قدیمی آن تخریب شده است. اما اهالی به وجود امامزادهای به نام محمدتقی در نزدیکی روستا اعتقاد دارند و مراسم مذهبی خاصی را در ماههای محرم و صفر برگزار میکنند. بهطور کلی، انباج به عنوان یک ناحیه مهم در لواسان شناخته میشود و مردم آن به حفظ آداب و سنن خود ادامه میدهند. [ویرایش] ۱ - موقعیت جغرافیاییاین روستا در °۵۱ و ´۴۱ طول شرقی، و°۳۵ و ´۵۱ عرض شمالی و در ارتفاع ۰۱۰‘۲ متری از سطح دریا، در فاصلهی ۴ کیلومتری شمال محلهی ناران لواسان و در ۲۰۰‘۱ متری سمت جنوب غربی روستای افجه واقع است. [ویرایش] ۲ - ویژگی ظاهریروستای انباج و باغهای اطراف آن که منطقهای سرسبز را تشکیل داده است، مانند مثلثی به نظر میآید که قاعدهی آن از شمال شرقی به شمال غربی امتداد یافته است . رأس مثلث مکانی است که روستای انباج در آن قرار دارد و شیب تمامی سطح مثلث تصورشده به سمت جنوب غربی است. در سمت شمال آن از شرق به غرب، کوههای سربند، گولهتپه و لشچمن جای دارد. در شرق آن، یالی از کوه که بهصورت تپهماهوری با ارتفاع کم از مزرعهی کلان در شمال آبشار هنزک آغاز و به کوه سربند منتهی میشود، واقع است. این یال مرز میان روستاهای هنزک، سینک و افجه با روستای انباج است. در سمت جنوب غربی روستای انباج، درهای نسبتاً عمیق وجود دارد که به طرف جنوب غربی امتداد یافته و نهایتاً به کوه گنجی لواسان رسیده و به رودخانهی افجه میپیوندد. این دره در جنوب روستای انباج، تنگهی نبی و سپس تنگهی باغپایین و نهایتاً گَلاوئک خوانده میشود. [ویرایش] ۳ - مهمترین مزارعمهمترین مزارع سمت غرب روستای انباج گوخوسون (در گویش محلی به معنای مکان خواباندن گاو)، وِلوجار، پیباغ، لَتاندره، سیال، کیلهمیان (میانجوی)، تابیهدرخت (تا زیر درخت)، کیلهپایین (جوی پایین)، باغاوندست (باغ آن طرف)، و خرّاناند. [ویرایش] ۴ - وضعیت سکونتروستای انباج در سال (۱۳۹۰ هـ.ش) در تابستان حدود ۲۰۰ و در زمستان کمتر از ۵۰ خانوار جمعیت داشته است. نام خانوادگی اهالی این روستا زُمرّدی، چمنی و چَلندری است. [ویرایش] ۵ - شهدا روستاآنان در جریان جنگ تحمیلی یک تن شهید و یک تن جانباز تقدیم میهن اسلامی کردهاند. [ویرایش] ۶ - شغل مردم روستاشغل قدیم مردم روستا کشاورزی و دامداری بود و با توجه به مزارع و مراتع فراوان و گسترده کسبوکارشان از رونق بسیار خوبی برخوردار بود. امروزه بیشتر جوانهای این روستا به شهرهای اطراف رفتهاند و به مشاغل دولتی اشتغال دارند. اما آن دسته از اهالی که در روستا به سر میبرند، به کار باغداری مشغولاند و با توجه به وسعت باغها محصولات فراوانی به بازارهای اطراف عرضه میکنند. [ویرایش] ۷ - مهمترین محصولات روستامهمترین محصولات کشاورزی روستای انباج گیلاس، آلبالو، سیب و گردو است. [ویرایش] ۸ - منابع آب روستاآب آشامیدنی اهالی روستای انباج از طریق چشمۀ امام تقی (ع) که در شمال روستا واقع است. آب کشاورزی آنان از رودخانهی فجه تأمین میشود. [ویرایش] ۹ - آثار تاریخی روستاروستای انباج فاقد آثار تاریخی ـ فرهنگی است. بخش عمدهی بافت تاریخی روستا نیز در سالهای اخیر تخریب و به جای آنها ساختمانهای جدید برپا شده است. تنها در اطراف چنار کهنسال روستا که حدود ۳۰۰ تا ۳۵۰ ساله است، چند ساختمانِ با عمر بیش از ۱۵۰ سال وجود دارد که رو به ویرانی است. [ویرایش] ۱۰ - اطراف روستادر فاصلهی حدود ۵۰۰ متری غرب روستای انباج، و در موقعیت جغرافیایی °۵۱ و ´۴۰ طول شرقی، و°۳۵ و ´۵۰ عرض شمالی و ارتفاع ۰۸۰‘۲ متر از سطح دریا، تپهی نسبتاً بلندی نسبت به سطح روستا وجود دارد که درختی در آنجا روییده و چشمهی کمآبی در آن جاری است. اهالی روستای انباج این مکان را محل دفن امامزادهای میدانند که معتقدند نامش محمدتقی است. به گفتهی آنان امام زاده فضلعلی محلهی ناران لواسان و امام زاده محمدتقی دو برادر بودند که در راه انجام وظیفه و تبلیغ دین به روستای انباج وارد شدند. آنان یکروز که به حمام رفته بودند، مرد کوری را دیدند و حال او را پرسیدند؛ آن مرد کور به آنان گفت: «شما که این قدر مهربان هستید، از خدا بخواهید مرا شفا دهد و بیناییام را بازیابم». امامزادگان ظرف آبی بر سر او ریختند و آن مرد بینا شد. او وقتی از حمام خارج شد، موضوع بازیافتن بیناییاش را با همگان در میان گذاشت. دشمنان اهل بیت (ع) از موضوع مطلع شدند و برای کشتن امامزادگان به انباج آمدند. امامزادگان در مواجهه با دشمن درصدد فرار برآمدند. وقتی بر بالای تپهی مقابل روستا رسیدند، دشمنان به آنان نزدیک شدند و آنها را محاصره کردند. امامزاده فضلعلی فریاد زد «یاهو» و موفق به فرار شد و به لواسان رفت و سالها زندگی کرد. ولی امامزاده محمدتقی خواست بگوید «یاهو» اما گفت «یاکوه»، در نتیجه کوه شکافته شد و او به داخل آن رفت و دیگر هرگز کسی او را ندید. معصومعلیشاه که در سال (۱۳۱۵ هـ.ق) در عهد مظفرالدین شاه قاجار، از آبادی انباج دیدن کرده، به این درخت و باورهای مردم نسبت به آن اشاره نموده است. به نوشتهی او محلیها آن درخت را کلیک (بر وزن شریک) میخواندند و بر این باور بودند که امامزادهای در کنار آن دفن است. به همین سبب مردم از روستاهای اطراف برای زیارت به آنجا میآمدند و قربانیها و نذورات میآوردند تا آنکه در (۱۳۰۰ هـ.ق) وبا در منطقه شایع شد. [ویرایش] ۱۱ - درست کردن امامزادهدر این زمان، شخصی از اهالی روستای هنزک به نام حاجی میرزا رضا هنزکی که به وبا مبتلا شده بود، نذر میکند که اگر از این بیماری رهایی یابد، طاق و رواقی برای آن امامزاده برپا دارد. او پس از بهبود بر آن شد تا ایفای عهد کند، اما هرقدر زمینهای اطراف آن درخت و تپه را کندند، اثری از قبر نیافتند. این کار باعث آزردگی مردم انباج شد و اهالی حاجی میرزا رضا را نفرین کردند که آنها را از فیوضات امامزاده و نذورات و وجوهات آن محروم کرده است. [۱]
معصومعلیشاه، محمدمعصوم، طرائق الحقائق، به کوشش محمدجعفر محجوب، ج۳، تهران، ۱۳۴۵ ش، ص۶۳۸-۶۳۷.
[ویرایش] ۱۲ - مراسمات روستاامروزه مردم انباج به وجود این امامزاده باور دارند و به گفتهی یکی از اهالی ده که عضو شورای ده انباج نیز هست، شجرهی این امامزاده توسط آستان قدس رضوی تأیید شده است و قرار است بقعهای با نام امامزاده محمدتقی در آنجا بنا شود. مردم انباج در ماههای محرم و صفر مراسم عزاداری سالار شهیدان و یاران باوفایش را باشکوه برگزار میکنند. روز تاسوعا دستههای عزادار به زیارت امامزاده فضلعلی و روز عاشورا به افجه میروند و با شرکت در مراسم مردم روستاهای اطراف، به آنان تسلیت میگویند. [ویرایش] ۱۳ - پانویس
[ویرایش] ۱۴ - منبع• پازوکی طرودی، ناصر؛ موسویزاده، حسن، مرکز دائرة المعارف بزرگ اسلامی، دانشنامه تهران بزرگ، برگرفته از مقاله «انباج»، ص۲۲۲. ردههای این صفحه : دانشنامه تهران بزرگ | روستاهای تهران
|
||||||||||||||||||||||||||||||||||||
